Орталық Азиядан келген шаң микробтарды мыңдаған шақырымға қалай тасымалдайды

Жапон ғалымдары қатты желдер арқылы Орталық Азия аймақтарынан соның ішінде Қазақстан Өзбекстан Түрікменстан және көршілес аумақтардан Жапонияға тұрақты түрде жететін шаңға назар аударды. Зерттеулер бұл шаң массаларының жай ғана құрғақ топырақ бөлшектері емес екенін көрсетті. Олар бактериялар мен вирустарды қоса алғанда микроорганизмдер үшін өзіндік тасымалдаушы қызметін атқарады.

Шаң күнделікті әрі көзге онша байқалмайтын құбылыс болып көрінгенімен айналамыздағы ауада үнемі микроскопиялық бөлшектердің орасан көп мөлшері болады. Ғалымдар ұзақ уақыт бойы шаңның ғаламшар бойынша қозғалысын бақылап оның климат пен экологияға әсерін зерттеп келді. Алайда соңғы жылдары ғана олар осы ауа ағындарымен бірге нақты қандай микроорганизмдер таралатынын жан жақты зерттей бастады.

Нәтижелер алаңдататын болды. Кейде зерттеушілер бір ғана шаң бөлшегінің өзінен жүздеген бактерия тапқан. Олардың арасында адам үшін әлеуетті қауіпті микроорганизмдер соның ішінде стафилококтар мен бациллалардың әртүрлі түрлері кездескен. Бұл ауру тудыратын микробтардың шаңды дауылдармен бірге елдер мен құрлықтар арасында мыңдаған шақырымды еңсере алатынын білдіреді.

Мұндай жаңалық инфекциялардың таралуы туралы түсінікті өзгертеді. Кейбір аурулардың көздері олар байқалатын аймақтан өте алыс жерде орналасуы мүмкін екені белгілі болды. Ауа ағындары микроорганизмдер үшін ешқандай шекара мен кедергісіз қозғалатын көзге көрінбейтін дәліздерге айналады.

Алдағы уақытта жапон зерттеушілері басқа елдердің ғалымдарымен ынтымақтастық орнатуды жоспарлап отыр. Бұл жұмыстың мақсаты шаң арқылы микроорганизмдердің таралу ауқымын тереңірек түсіну және адамдардың денсаулығына төнетін ықтимал қауіптерді бағалау болып табылады. Сонымен қатар шаң массаларымен бірге қауіпті бактериялар мен вирустардың таралу қатерін азайтуға көмектесетін шараларды әзірлеу мүмкіндігі де талқылануда.

Бұл зерттеу планетаның әртүрлі аймақтарының өзара қаншалықты тығыз байланысты екенін тағы бір мәрте көрсетеді. Тіпті көзге көрінбейтін шаңның өзі ғаламдық үдерістерде маңызды рөл атқарып адамдардың денсаулығына орасан қашықтықтарда әсер ете алады.