Қазақстанда 2026 жылдан бастап прогрессивті ЖТС қалай жұмыс істейді
Қазақстанда 2026 жылдан бастап жеке табыс салығының жаңа прогрессивті жүйесі енгізіледі, және билік өкілдері оның іс жүзінде қалай қолданылатынын түсіндіріп отыр. Мемлекеттік кірістер комитетінің өкілі Айгүл Аббасованың айтуынша, жоғарылатылған мөлшерлеме тек жылдық табысы 8 500 айлық есептік көрсеткіштен асатын азаматтарға қолданылады. Бұл шамамен 36 миллион теңгеге тең.
Осы сомасына дейін ештеңе өзгермейді. Бұрынғыдай табыс 10 пайыздық стандартты мөлшерлеме бойынша салық салынады. Ал жылына 36 миллион теңгеден артық табылған табысқа 15 пайыздық жоғары мөлшерлеме қолданылады. Яғни прогрессивті салық тек жоғары табысы бар адамдарға қатысты болып, халықтың басым бөлігінің негізгі табысына әсер етпейді.
Айгүл Аббасова маңызды бір жайтты атап өтті. Азамат өз табысының барлығын өз бетінше есептеуге міндетті. Бұл бір немесе бірнеше жұмыс орнынан алынатын жалақы, кәсіпкерлік қызметтен түскен кіріс, шетелден келген табыстар және өзге де табыс көздері болуы мүмкін. Барлық табыс күнтізбелік жыл ішінде қосылып есептеледі, ал прогрессивті шкала тек жалпы жылдық сомаға қолданылады.
Осылайша табысты дұрыс есептеу және жеке табыс салығының мөлшерлемелерін дұрыс қолдану жауапкершілігі тікелей салық төлеушінің өзіне жүктеледі. Жаңа жүйе жоғары табыстарға жоғары мөлшерлеме қолдануды көздейді және сонымен қатар азаматтардың көпшілігі үшін салықтық жүктемені арттырмайды.
