Неліктен құрғақ климатта ыстық жеңілірек сезіледі ал ылғалды жерде ауыр өтеді

Жаз кезінде ауа температурасы көтерілгенде ыстықтың әр жерде әртүрлі қабылданатынын байқауға болады. Бір аймақта аптап аса қиындық тудырмаса басқа өңірде сол бірдей температура адамға төзгісіз болып көрінеді. Мұның негізгі себебі ауаның ылғалдылығында жатыр. Адам ағзасы үшін маңыздысы тек ауа температурасы емес сол температураның денеге қалай әсер ететіні.

Ауаның ылғалдылығы дегеніміз ауадағы су буының мөлшері. Бұл көрсеткіш пайызбен өлшенеді және белгілі бір температурада ауаның ұстай алатын ең жоғары су буымен салыстырылады. Мысалы салыстырмалы ылғалдылық елу пайыз болса бұл ауа судың жартысынан тұрады дегенді білдірмейді. Ол тек сол температурада мүмкін болатын ылғалдың жартысын ғана сақтап тұр деген мағына береді.

Адам ағзасы ыстықта өзін салқындату үшін терлеу процесін қолданады. Тер тері бетіне шығып буланған кезде денеден артық жылуды алып кетеді. Осы механизмнің арқасында дене қызып кетпей белгілі бір тепе теңдікті сақтай алады. Құрғақ климатта ауада ылғал аз болғандықтан тер тез буланады және салқындату процесі тиімді жүреді.

Ылғалды климатта бұл процесс әлдеқайда қиын өтеді. Ауа су буына толы болғандықтан тердің булануы баяулайды немесе мүлде жүзеге аспайды. Соның нәтижесінде ағза өзін салқындата алмай ішкі температура көтеріле бастайды. Сондықтан ылғалдылығы жоғары аймақтарда тіпті қалыпты көрінетін температураның өзі ауыр сезіледі.

Осы құбылысты нақтырақ түсіну үшін ғалымдар ылғалды термометр ұғымын енгізген. Мұндай термометр адамның терлеген терісінің әсерін көрсетеді. Ол жай ғана ауаның температурасын емес ылғалдылықты ескере отырып адам денесі сезінетін нақты жылуды анықтайды.

Зерттеулерге сәйкес адам ағзасы ылғалды термометр бойынша отыз бес градусқа дейін ғана шыдай алады. Бұл шектен асқан жағдайда дене өзін салқындата алмай қауіпті қызып кету басталады. Соңғы жылдары жер шарындағы орташа температураның өсуіне байланысты мұндай жағдайлар жиілеп келеді және бұл климаттың адам денсаулығына әсері барған сайын күшейіп жатқанын көрсетеді.